OS MASAI, de Antía Vieiro

Parecía que non ía acabar nunca. Tamén parecía que estaba interesada pero non resolvía. Ata que chegou o día que presentou o borrador e doume unha sorpresa maiúscula, porque o traballo estaba moi, pero que moi ben. Ben estruturado, ben redactado, destacando o máis interesante. Quedaban unhas cousas sen afinar, unha parte un pouco menos elaborada, pero corrixiuna con dilixencia. E así quedou un traballo moi completo e moi bonito. Nora-boa.

En: http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo-os-masai.html

OS INUIT, de Nadia Iglesias

Nadia vai sobre patíns, así que vai máis rápido. Foi a primeira que rematou o traballo. Fíxome suxestións para a maquetación e presentación moi boas, pero tiven que rexeitalas.

- Coido que se resentiría a homoxeneidade no formato dos traballos. Non todos os teus compañeiros saberían facer as cousas así.

Ben. Iso depende moito da afección que un teña á maquetación e do tempo que lle dedique. Pero, francamente, non lle din para diante porque o que non sabería facelas así de ben, son eu.
Moi bo traballo. Por certo, a Nadia débolle a idea de comentar as fontes e clasificalas segundo a temática. Estivo moi ben.

Ve-lo en: http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo-inuits.html

OS SAMI, de Eduardo Gutiérrez

O progreso do traballo de Edu foi exemplar. Paréceme que aproveitou as correccións dunha maneira estratéxica. Comezou cunha aproximación bastante chafulleira. Pero a corrección serviulle para aquilatar o obxectivo e o estilo que se pretendía para o traballo. Despois aumentou a precisión e a extensión da información, foi axustando as esixencias na exposición do tema e rematou cunha maquetación que me parece, nalgúns sentidos, modélica. Claro que quedan cousiñas. Pero o resultado é excelente.
En: http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo-os-sami.html

OS TUAREG, de Enrique Touceda

O que máis destacaría eu de Quique é a axilidade da súa escritura e a seguridade. É firme ao dicir as cousas, é claro. O tema que trata é moi atratativo -¿cal destes non?- pero é que ademais el manexa con destreza a información de que dispón. Hai algúns detalles de presentación que mellorou, pero aínda lle queda algún que tiña que ter tocado. Pero, non se pode negar, o resultado final é moi bo.
En: http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo-tuaregs.html

OS YANOMAMI, de Beltrán Fernández

Sinto querencia polos músicos, coma Beltrán ou Javier, tamén polos cabalistas, coma Noelia ou Cristian. Pois logo: Teño en común con eles a afición. Pero Beltrán non está hoxe aquí por iso. Que tamén podía estar: seica ten un verán cheo de actuacións coa súa banda. Hoxe trátase de presentar o traballo que fixo sobre os yanomami, porque é excelente. Explica con precisión e de maneira moi axustada os costumes e o modo de vida destes remotos poboadores do Orinoco. Máis alá da súa exactitude científica e da súa frialdade observadora, asoma un talante apaixonado que se implica -comedidamente pero con decisión- coa supervivencia da cultura que estudia.
Miralo en: http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo-os-yanomani.html

Para o meu escarmento

“[…]¡menudo espectáculo de irracionalidad y pesadilla es la historia de la filosofía! Pensemos, por ejemplo, en la reverencia con que se mira a Platón. Empezó durante su vida y ha durado, con algunos altibajos, casi 2.400 años. Poco después de su muerte en el año 347 a. C. corría por Atenas la historia de que Platón en realidad era divino […]. Algunos filósofos neoplatónicos lo adoraron como si fuera un dios.

[…] El gran resurgimiento renacentista del platonismo en Italia […] incluyó la recuperación del culto a Platón. […] Es posible que entre los platonistas de Cambridge del siglo XVII no existiera una verdadera adoración a Platón: nos lo hubieran dicho sus enemigos calvinistas y anglicanos. Sin embargo es cierto que mantuvieron viva la ardiente devoción por Platón [resurgida] durante el Renacimiento. Thomas Taylor, que murió en 1835, es el filósofo más moderno, por lo que sé, que creyó en la divinidad de Platón. Pero sería el colmo de la temeridad decir que fue el último, dado el aparente carácter indestructible de este culto”.

Modestamente, Sampedro a adoración non, pero a veneración mantena.

O texto é de David Stove, nun magnífico prólogo ao seu libro El culto a Platón y otras locuras filosóficas.

LA SEDUCCIÓN DE SIRACUSA, de Marc Lilla

“En política, los intelectuales no son serios”. Así se despachaba Marc Lilla nunha entrevista que lle farían, supoño eu, alá cando tiña recente a publicación do seu Pensadores temerarios. Los intelectuales en la política. Ese libro haberá que miralo. Se damos con el.

A Lilla preséntannolo como profesor na universidade de Columbia e, máis tarde na de Chicago, como catedrático de historia intelectual europea. É ensaísta, historiador das ideas e publicista no New Yorker e no New York Times. Son bos avales. 

O ensaio, co que cerra Pensadores temerarios é La seducción de Siracusa. O que me sorprendeu deste ensaio foi a reivindicación de Platón, como adaíl dos gobernos xustos e opoñente decidido das tiranías. De caixón.

Claro, cando estamos afeitos a ver que tantos -polo menos desde Poper- atribúen ao ateniense a paternidade de todos os totalitarismos, acabamos por crer o conto e adquirimos esa mercadoría. E ven Lilla, que pensa por libre, e bótanos abaixo o tinglado ou, cando menos, cuestiónase o asunto e pono a abanear. Gústame. Aparte de que achegue a ascua á miña sardiña platónica, para iso -para cuestionármonos as cousas- nos achegamos á Filosofía, ¿non si?

Para lelo: http://www.letraslibres.com/sites/default/files/pdfs_articulospdf_art_9420_7331.pdf
Habemos volver co tema.

Descubrir pufos e camelos

Falei con Suso Fidalgo antonte, por teléfono. Ele andaba por Ourense. O asunto era unha cousa que me interesaba do inglés, da lingua inglesa, vaia. Foi atento e expeditivo, como sempre.
Nada máis despacharmos o tema que me ocupaba pasou ao cine, co que imos andar ás voltas o curso que ven.
- Teño unha presentación sobre os erros e falsidades que se atopan no cine referentes a informacións ou suposicións científicas. ¿Que che parece?
Pois que me ía parecer: Interesantísimo. Hai demasiado pufo e camelo científico agochados detrás de calquera discurso. E nada mellor que un científico e o sentido común para que nos axuden a desenmascaralos.

Debate poético

Nun breve texto Berri introduce e comenta o epigrama e o estrambote e, dunha maneira -aínda que leve- moi significativa, alude tamén ao feito do debate e o entorno no que se produce. Hai xente que afina moito. Xa llo dixen a ele: eu firmaríao do cabo ao rabo.

En un IES puede pasar cualquier cosa, aunque muchas veces es imposible darse cuenta de lo que ocurre porque todo queda difuminado por la formidable contaminación acústica que provocan los centenares de adolescentes, más o menos desaforados, que recorren sus pasillos.

Es así que incluso hay lugar para un duelo poético, que esconde visiones diferentes de la vida y sus trabajos. Estos poemas tratan de las dos formas fundamentales de encarar la vida, de Platón y Protágoras, de la alergia y la pasión por la metafísica. Uno pretende inspirarse en Borges, el otro se acoge a la estela de la gran poesía española del Siglo de Oro; aparentemente representan ideas radicalmente opuestas pero, si se leen con cuidado, podemos apreciar que en los versos finales del primer poema surge una cierta desilusión y , por otro lado, el segundo está impregnado de un tono melancólico, que más bien expresa un deseo y no tanto una certeza. En fin, elementos suficientes para que sus autores se tomen un café de vez en cuando y nos sorprendan de nuevo con sus raras aficiones literarias.

José A. Berriochoa

OS MAORÍES, de Juan Zaldive

Tarde piamos. Non o digo polo twiter, senón porque xa estamos metidos no verán e empezamos a publicar agora os traballos do curso sobre O home no seu mundo. Pero váisenos escoitar. Ven de publicarse o primeiro deles. É o de Juan Zaldive, sobre os maoríes. Hai que agradecer á profesora Garea que lle dea acollida no seu blog, pero veredes que está ben xustificada a súa publicación. Ten todas as características dun magnífico traballo escolar: boa presentación, correctísima expresión, excelente composición… Unha boa mostra dos traballos que se fixeron este ano.

Coido que Juan anda por Inglaterra, ou así, pero seguro que nos ve. Un saúdo, Juan.

Podedes mirar o traballo sobre os maorís en http://antropoque.blogspot.com.es/2013/07/o-home-no-seu-mundo.html

Eva Garea e as tecnoloxías

En realidade o blog ven por Eva Garea. Garea apantállame, nunca mellor dito. Porque eu na aula teño a pantalla sempre recollida; ela, sempre estendida. Entre blogs, páxinas web, aulas virtuais e speed-masters, apárvame. O traballo fáiseme un senvivir, e cada vez que recollo a pantalla ao comenzar unha clase das miñas tras unha das dela, sufro un baixón de bilirrubina do que non me recupero na hora: consonte a pantalla sube da miña man, a miña autoestima baixa da súa.

- Isto non pode ser -díxenme-. Téño que chegar ao retiro con dignidade.

E abrín o blog, este, o de Sampedro.

Con todo, nunha cousa gáñolle. Son máis irresoluto ca ela.

Historia do estrambote

A cousa é sinxela. Andabamos ás voltas co corpo, que era o tema do Ciclo este que nos entretén pola semana. Comenteille a varios que eu quería tratar o tema do corpo… e a alma. E Berri reaccionou coma un resorte

- ¿Estás tolo? –Espetoume.

E por días andou a porfía –coma o cóengo con D. Quijano- para que abandonase as miñas veleidades académicas.

Á exposición que fixen non puido vir, pero conteilla. Máis adiante el interveu coas súas Divagacións dun escéptico. E avisoume:

- Voume meter con Platón.

É boe…, prepareime –malpocado- para defender ao mestre. Fíxenlle un engadido aos seus versos. E, de sorpresa, tras ler publicamente o seu epigrama, arrieille o meu estrambote.

“Estrambote: Conjunto de versos que por gracejo o bizarría suele añadirse al fin de una combinación métrica […]” –di no DRAE-.  O estrambote do que falamos –que estrambote non é- gracejo non ten, pero algo de bizarría non lle falta. Coido eu.

A historia do epigrama

Foi no curso pasado. Non neste próximo, non. No anterior. Supoño que serían os alumnos de Filosofía que Berri tiña en clase de Matemáticas. Supoño que lle falarían da miña devoción por Patón. E entón, díxome que tiña un pequeno epigrama. Que llo adicara hai anos a un colega de Arzúa, ao parecer entusiasta tamén da Academia. E fíxomo chegar.
Sorprendeume, claro. E díxenllo.
- ..aínda que hai matemáticos -aclareille- que teñen claras tendencias filosóficas, mesmo metafísicas.
- Non é o meu caso -contestoume coa afabilidade que o caracteriza-. Sinto desencantarche, pero é que eu son de Protágoras, como verías no epigrama.

O estrambote de Sampedro

Claridades

No, en fin,
que es el hombre troglodita engallado
nauta de las danzantes sombras
en que su entendimiento naufraga.

Ay si, al fin,
de las cadenas liberado
alcanzase el resplandor cierto
que adentro lo tornase
para construir
-esta vez sí-
una polis
no a su capricho medida
sino a su medida ajustada.

Anxo Sampedro, 2013

O epigrama de Berri

Falacias

No, el hombre no es ese ominoso
troglodita que contempla asustado
vagos resplandores, ni animal de carga vigilado
por guardianes y filósofos.
Muy otro es nuestro sino:
Ser la inevitable medida de las cosas y
frente a la naturaleza
edificar conscientemente la polis,
dispuestos a defenderla con la espada
y legislando en la asamblea,
orgullosos en la vida azarosa,
que de la cuna al Hades nos lleva.

José A. Berriochoa, 1999